Stadsdichter Hilversum

Hilversum heeft sinds 2016 een stadsdichter. Om de 2 jaar benoemt het college een nieuwe. De stadsdichter schrijft gedichten over Hilversum en geeft voordrachten en performances.

Mieke van Zonneveld

Mieke van Zonneveld is sinds januari 2018 de 2de stadsdichter van de gemeente Hilversum. In die hoedanigheid publiceert ze in ieder geval 8 gedichten per jaar. Hieronder vallen onder meer een gedicht als eerbetoon aan een gerenommeerde Hilversumse dichter en een gedicht dat speciaal voor een eenzame uitvaart wordt geschreven. Daarnaast krijgt de stadsdichter de opdracht mee om inwoners – jong en oud – zoveel mogelijk enthousiast te maken voor de dichtkunst en literatuur.

Mieke van Zonneveld (1989) is dichter, letterkundige en docent Nederlands aan de International School Alberdingk Thijm in Hilversum. Begin 2017 debuteerde ze met haar dichtbundel ‘Leger’ waarmee ze werd genomineerd voor de VSB Poëzieprijs 2018. Over haar stadsdichterschap zei Van Zonneveld bij haar aanstelling: “Ik vind het een mooie nieuwe uitdaging. Heel iets anders dan wat ik tot nu toe heb gedaan, maar het heeft een sterke verbinding met wat ik het liefste doe, namelijk poëzie schrijven. Ik hoop dat aan het eind van deze 2 jaar meer mensen in aanraking zijn gekomen met poëzie en daar op een of andere manier enthousiast door zijn geraakt.”

Avond van de Stadsdichter

Volle bak afgelopen donderdag 31 januari. Tijdens de Nationale poëzieweek werd in podium De Vorstin De Avond van de Stadsdichter georganiseerd. Lees hier het verslag van de avond opgetekend door Marten Leurdijk.

Lees het hier!

Gedichten

Stadsdichter Mieke van Zonneveld schreef een gedicht naar aanleiding van het 90-jarig jubileum van Zonnestraal. Wethouder Wimar Jaeger onthulde het gedicht woensdag, op de laatste dag van de Poëzieweek. De komende tijd is het gedicht te lezen op een doek bij het Dresselhuyspaviljoen. Na de verbouwing komt het op een andere plek op Zonnestraal te staan.

We noemen haar de witte pest
met in haar kielzog al die witte
teringlijdende gezichten.

Ze is de schrik van elk gezin.
Wie kent er geen kuchend kind
of zo’n wees die is overgebleven?

We hebben nog geen tegengif.
Ze vliegt zo onverbiddelijk
als Zeus in zwaangedaante
haar dodelijke zaad zaaiend

en wij zijn ongewapend.
Wat te doen tegen het bloed
dat wijd en zijd wordt opgehoest?

We bouwen ertegenin, we bouwen
dit lichte, dit frisse, dit witte, we brengen
de kleur terug op mensengezichten

Meer stadsgedichten van Mieke lees je hieronder

Vijf jaar later - Herdenking MH17, juli 2019

 

Wat overblijft is dit: een vlijmscherpe herinnering,

foto’s in een fotoboek waarop je steeds herrijst

en lacht alsof je niet begrijpt waarom de kijker

somber blijft.

 

De raad die ons postuum te binnenschiet

Neem toch niet dat vliegtuig, neem het niet.

 

We hadden je op Schiphol terugverwacht

en nu we weten dat je nooit meer komt

 

ligt alles wat je wilde, hoopte, kon

ligt heel de toekomst open

als een wond.

Stapsgewijs - IkToon, juni 2019

Zoals een alpinist een berg beklimt

-stap voor stap, zijn ogen op het pad

van alle rompslomp los, al wat hem bindt

[maar alsmaar minder] is de zwaartekracht;

 

Hij is alleen, hij repeteert zijn stappen,

zijn ogen staan aandachtig en sereen

want niet de top lokte hem naar de alpen

maar enkel en alleen de tocht erheen –

 

Zo neem je keer op keer je strijkstok op

en laat de klanken klimmen en weer dalen.

 

Je treedt een wereld binnen waar de klok

geen vat op heeft en blijft het stuk herhalen.

 

Niet om te schitteren voor volle zalen

maar om te merken dat je verder komt. 

Stemmen - Dodenherdenking, mei 2019

Je kunt je stem verheffen en wijzen op

je mensenrechten, maar welke rechten heb je

als een ander vindt van niet?

 

Zij hadden niets te kiezen: als dieven

uit hun bed gelicht, door magistraten

tot fatale taakstraffen verplicht.

 

Wat zeg je ter verdediging

tegen de zwarte laarzen

als je strafblad je paspoort

 

je misdaad je ras , je wetsovertreding

alleen maar een poging

je vege lijf te redden was?

 

De kranten bespraken het jodenprobleem

dat loodzware blok aan het ijzeren been

van een Rijk dat raszuiver moest worden.

 

En luid klonken de stemmen van wie

blank, blond en blauwogig was,

maar in het kamp werd elke stem gesmoord.

 

De treinen denderden over het spoor.

Legale kranten zwegen over gas.

Men zag steeds minder sterren in de stad.

Wastablet - Lintjesregen, april 2019

We worden geboren als tabula rasa

en krijgen gemiddeld zo’n 80 jaar tijd.

De lente soms grillig en grimmig het najaar

en niemand voorziet wat voor winter hij krijgt.

 

Maar soms kun je zelf op je wastablet schrijven

en scenes toevoegen aan Gods grote boek:

je kunt je talenten aan anderen wijden

en voorleven hoe je het goede moet doen.

 

De een wil bestaan om er winst uit te slaan

de ander werkt hard om een leven te smeden

dat in een vitrinekast niet zou misstaan.

 

Uw tabula rasa bleef niet ongelezen.

U zag uw omgeving en maakte haar beter.

U bent iets begonnen dat niet zal vergaan.

Plot - Verhalenparade, februari 2019

Is er een plot, wordt dit verhaal

geregisseerd door ons

of liggen losse uren chronologisch

te verroesten? Hoe krijgt dit script

allure en een acceptabel slot

in scenes die zich laten navertellen?

 

We woonden in een stad die zich tot leven

had geschreven. Bekende stemmen

regen korte dagen aan elkaar

en onderwezen hoe je fabels maakt.

En wij met onze mensenwensen

zagen wie we waren

als Bor de wolf zich namens ons

verstopte in het enge bos.

 

Want soms schreef God een scene

die we liever niet beleefden

en soms verdween een leven

dat nog niet was afgeschreven.

 

Verwikkeld in een vals duel

van baat het niet dan schaadt het wel

richtten we een praathuis op

en ieder leven kreeg een plot

en niemand raakte uitverteld.

Nieuwkomers - Welkomstavond nieuwe inwoners, november 2018

Er komt een tijd dat je de wijken kent
en steeds dezelfde mensen ziet passeren
zoals ik vroeger zwerver Nannes zag
de schillenboer die mensen hielp parkeren.

 

Nu tast je nog verward het straatbeeld af
maar straks weet je de sluiproutes te vinden,
bezoek je vaste kraampjes op de markt
en ken je dertig restaurants van binnen.

 

Het hart van Hilversum is minder bruisend
dan bijvoorbeeld dat van Amsterdam
maar als je met je hond de hei bewandelt
is dit de mooiste plek van Nederland.

 

Hier wonen reeën, Schotse Hooglanders
vossen, dassen, otters en konijnen
en als je de natuurbrug oversteekt
zie je de paarse bloei van Bussums heide.

 

Welk ander dorp heeft zulke groene zomen
en tegelijkertijd een kloppend hart?
Je kunt een boomhut bouwen in het bos
en dansen met je vrienden in de stad.

 

Er is een keur aan kerken en aan sportclubs,
muziek en bier van eigen makelij.

 

En verder maakt dit dorp vooral verhalen
en na vandaag komt daar het jouwe bij.

Verjaardagslied - 125 jaar voetbalvereniging Victoria, oktober 2018

Houdt steeds tezamen!
Victoria Victoria
wat ben je wonderlijk ontstaan:
schooljochies staken stiekem
hun bevlogen koppies bij elkaar
en stichtten met z’n drietjes
zonder enig materiaal
een voetbalclub
en noemden haar
Victoria Victoria
je kreeg een koninginnennaam
en klopt met vorstelijk elan
je tegenstanders, die tezamen
buigen voor en schrikken van
die fraaie naam die bovenaan
de linkerrij
te lezen staat
Victoria Victoria
al honderdvijfentwintig jaar
trekt men sprintjes op je velden
tackelt spitsen, doet de schaar,
leert techniek van oude helden,
stoomt de jeugdtalenten klaar
voor een topclub als
Vitesse maar
Victoria Victoria
je mooiste wapenfeit is dit:
dat je altijd bent gebleven
wat je was in het begin:
een oase waar je leden
onbevangen kunnen spelen
of ze ouder zijn of kind
met of zonder winst
Victoria Victoria
weten je veteranen
hoeveel je al hebt meegemaakt
in hondervijfentwintig jaar
aan pieken en aan dalen?
De klas waarin je werd bedacht
is al sinds lang vergaan
maar jij bestaat, hiephiep hoera
victoria, victoria!

Voor het slapen gaan - Vredesweek, september 2018

Lieve jongen, er zijn mannen die messen trekken
en landen die elkaar niet kunnen luchten,
er zijn jongens zoals jij die bommen werpen
en jongens zoals jij die moeten vluchten.

 

Je zou het in dit warme bed niet zeggen
maar elders zitten kinderen zonder brood
omdat hun vader van zijn laatste centen
bomgordels of handgranaten koopt.

 

O jongen, wat een bomgordel is, vraag je?
Dat is een kledingstuk van dynamiet
waarmee iemand zijn eigen lichaam opblaast
dus op een autogordel lijkt het niet.

 

Als je straks groot bent, lees je in de kranten
misschien nog weleens over kindsoldaten
met een kalasjnikov in beide handen
en ogen als reusachtige hiaten.

 

Je zou het in dit warme bed niet zeggen
maar elders leert een vader aan zijn zoon
die op zijn vingers net tot tien kan tellen
het volk te haten dat vlak naast hen woont.

 

Waarom de mensen vechten, wil je weten
als iedereen verliest en niemand wint?
Waarom we onze ruzies niet vergeten?

 

Maar zulke vragen stelt alleen een kind.

Radio en televisie - Dutch Media Week Live, i.o., september 2018

Waar miljoenen mensen tegelijkertijd hetzelfde zien
en hun denken stoelen op dezelfde meningenfabriek
waar dezelfde stemmen hen elke ochtend wekken
en het leed van filerijden met een liedje dempen,

 

waar gezinnen avondeten met hun bord op schoot
en beelden zien van droogte, oorlog, hongersnood
waar de praatjes ’s morgens bij de koffieautomaat
over Boer zoekt vrouw of Pauw! of Zomergasten gaan,

 

daar is een nieuwe mens ontstaan, een volkse globalist
wiens wereld tegelijkertijd veel groter en veel kleiner is.

Letters - Week van de Laaggeletterdheid, i.o., september 2018

Letters vormen lettergrepen.
De een hakt ze met gemak
in stukken, de ander ziet
bommen in bomen.

 

Een verkeersbord wil iets zeggen
maar je komt niet verder
dan ‘pas op’ en vraagt je af
waarvoor dan toch.

 

Veel woorden zijn lang en belangrijk.
Je kunt i-n-t-e-r-n-e-t-b-a-n-k-i-e-r-e-n,
er zijn r-e-n-t-e-p-e-r-c-e-n-t-a-g-e-s
en b-e-l-a-s-t-i-n-g-f-o-r-m-u-l-i-e-r-e-n.

 

Om gewoon te kunnen leven
moet je dagelijks letters lezen
zoveel letters dat ze ’s avonds
voor je ogen blijven zweven.

 

In een doosje medicijnen
zit een bijsluiter vol kleine
grijze, cruciale letters
die je zouden kunnen zeggen

 

of je borstvoeding mag geven
of het slikken van de pillen
moet gebeuren na het eten
wat je doen moet als je per ongeluk

 

een dosis bent vergeten.
En heb je nog vragen
dan kun je gelukkig
google raadplegen.

 

Schriftelijk welteverstaan.

Brief aan Hillywood - Hilversum 100 jaar Mediastad, mei 2018

Je bent een dorp, geen stad, zegt men, maar wat
betekent dat als heel de wereld in een kastje past?

 

Je was een dorp van wevers en die stonden
steeds vergeefser met hun stoffen op de markt.

 

Nu liggen je verhalen als een huiselijk tapijt
van Epen tot de Noordkaap uitgespreid.

 

We negen onze oren naar de bonte dinsdagavondtrein,
de taalstaat, vroege vogels, ovt en langs de lijn.

 

Cor Galis met zijn doorgerookte stem kleurde de dag
en het jaar was pas voorbij als Wim Kan gesproken had.

 

En toen de televisie waarop steeds meer te kiezen viel
soaps, studio sport, Van Kooten en De Bie

 

talentenjachten, het journaal, RTL Boulevard,
en meneer de uil die ’s avonds fabeltjes voorlas

 

waarmee hij kijkbuiskinderen alvast in andere
sferen bracht. We reizen naar het einde

 

van de aarde met Floortje en zappen dan
weer terug naar Nederland, want

 

ons oor raakt nooit vervuld van horen
ons oog krijg nooit genoeg van zien

 

en beide worden hier op hun wenken bediend.

Ensemble - Met leerlingen van de Internationale School, mei 2018

‘Our voice entails an ambiguous art
it unites us and sets me apart.

 

‘Mijn tegenstem hinkt zonder jouw melodie
en mank is ze lang zo krachtig niet.’

 

‘We travel the earth and each other’s worlds
Wipe away borders with the soles of our feet.’

 

‘En zingen meerstemmig in tientallen talen
een grenzeloos lied.’

 

Wethouder Wimar Jaeger onthulde het gedicht naar aanleiding van het 90-jarig jubileum van Zonnestraal.

Social Media

  Stadsdichter035

  @Stadsdichter035

In gesprek met…

Stadsdichter 2018 -2019 Mieke van Zonneveld

In de media

Stadsdichter 2016 – 2017 | Robert Grijsen

Bekijk hieronder de (stads)gedichtenbundel van Robert Grijsen – ‘Neem mij niet voor lief’